Biobased onderhoud in Kruiningen

Algemeen

R&B Wonen heeft een woning gerenoveerd met biobased materialen. De woning is voor wat betreft constructie en materiaalgebruik vergelijkbaar met veel huurwoningen in Nederland. R&B Wonen heeft gekozen voor een woning aan de Henri Dunantstraat in Kruiningen. Het project is uitgevoerd met ondersteuning van de Provincie Zeeland. 


 

Deze pagina delen:

De onderhoudswoning

Het project betreft een eengezinswoning uit 1953 met 3 slaapkamers en een pannengedekt zadeldak. De woning heeft een houten vloer in de woonkamer en houten kozijnen en deuren. De woning is opgebouwd uit een binnenspouwblad van  kalkzandsteen en een buitenspouwblad, dat deels gemetseld is en deels van multiplex.  In de woning is sprake van vochtproblemen door optrekkend vocht uit de fundering. Verder is na-isolatie nodig.

R&B Wonen hoopt dat het onderhoud met biobased bouwmaterialen de woning onderscheidend maakt en een bijzondere uitstraling geeft en daardoor extra aantrekkelijk wordt voor toekomstige bewoners.           

 kruipruimte uitgegraven en vloerbalken gerepareerd

De houten begane grond vloer was deel verrot. Verder was er sprake van optrekkend vocht uit de fundering. De gebruikelijke aanpak is impregneren van de fundering en het storten van een betonnen vloer. Hier is gekozen voor het aanbrengen van foamglas in de fundering (zwarte laag). Dit heeft 2 functies: 

1 vochtscherm

2 koudebrugonderbreking

De kruipruimte is uitgegraven en volgespoten met schelpen. De vloerbalken zijn gerepareerd en tussen de vloerbalken is celluloseisolatie toegepast. Resultaat is een biobased vloer met een Rc van 5 en bijna geen koudebruggen.

foamglas aangebracht in fundering

 

Derbigum pure dakbedekking op basis van plantaardige olie wordt aangebracht

Het dak van de aanbouw wordt afgewerkt met Derbipure, plantaardige dakbedekking.

aanbrengen afwerklaag gevel

De woning is uit de steigers en de nieuwe gevel wordt zichtbaar. Het Modiwood (thermisch verduurzaamd vuren) is aangebracht en Instuc brengt de afwerklaag van kalkpleister aan. De woning heeft een mooie nieuwe warme jas (Rc = 4) gekregen. Het buitenspouwblad is gesloopt en er is 12 cm. vlaswol met 6 cm. Pavatex aangebracht, afgewerkt met kalkpleister.

Deze pagina delen:

Plan Architecten Alliantie

Voor dit project is door Martijn Jansen van Architecten Alliantie uit Goes een ontwerp gemaakt voor een nieuwe gevel en een onderhoudsbestek.  Architecten Alliantie heeft jarenlange ervaring met duurzaam bouwen. Het bureau was tweemaal winnaar van de Zeeuwse Milieuprijs met duurzame projecten in Hoek en in Axel. Het project Hoven van Axel is een voorbeeldproject voor duurzaam bouwen van Senternovem.  

Martijn Jansen heeft in overleg met R&B Wonen en enkele Zeeuwse bedrijven een eerste opzet gemaakt met goed verkrijgbare materialen die zich in de praktijk hebben bewezen en over de vereiste produktcertificaten beschikken. Van belang was verder dat de binnenafwerking voor een brede doelgroep van bewoners aantrekkelijk moest zijn: geen materialen met bijzondere beperkingen aan het gebruik. Waar mogelijk worden biobased materialen in het zicht gelaten omdat dit een warme sfeer in de woning oproept.

Het onderhoudsplan bevat de volgende belangrijke onderdelen:

  • Een fysiek vochtscherm in de funderingsmuren tegen optrekkend vocht
  • Kokkelschelpen in de kruipruimte
  • Gerepareerde houten begane grondvloer met cellulose isolatie tussen de balken
  • Een nieuwe dakopbouw van OSB en vlaswol of cellulose, met vlaswoldekens wordt de zoldervloer geisoleerd
  • Gevelbekleding in houten delen in combinatie met leemstuc
  • Houten kozijnen met triple beglazing
  • Waar mogelijk dampopen naisolatie, zodat gebruik van folies worden vermeden

 

Deze pagina delen:

Biobased bouwmaterialen

Letterlijk betekent biobased: op de natuur gebaseerd. Biobased bouwen is het toepassen van hernieuwbare bouwmaterialen. Bouwmaterialen gemaakt uit grondstoffen van plantaardige of dierlijke oorsprong. Deze materialen kunnen aan het einde van hun levenscyclus door de natuur worden afgebroken.

In de cradle to cradle filosofie worden uitsluitend grondstoffen toegepast die in de technische of biologische kringloop blijven. Materialen in de technische kringloop kunnen oneindig worden hergebruikt voor hetzelfde doel. Een goed voorbeeld daarvan is glas, dat zonder kwaliteitsverlies steeds opnieuw kan worden verwerkt tot nieuwe glazen producten. Materialen in de biologische kringloop hebben een dierlijke of plantaardige oorsprong, worden aan het eind van hun gebruik weer afgebroken door de natuur en keren weer terug in de kringloop. Hout is een goed voorbeeld van een materiaal dat in de biologische kringloop blijft.

Het groot onderhoud aan de woning in Kruiningen is een demonstratieproject om producenten, bouwbedrijven, woningbouwverenigingen, projectontwikkelaars en consumenten kennis te laten maken met de mogelijkheden van biobased materiaal in de bouw. Ervaring met toepassing en verwerking van biobased bouwmaterialen levert regionale bedrijven een belangrijk concurrentievoordeel. We proberen zoveel mogelijk regionale grondstoffen toe te passen. Waar geen biobased alternatieven beschikbaar zijn, worden zoveel mogelijk materialen toegepast die in de technische kringloop blijven.

Wageningen Universiteit Research doet al geruime tijd onderzoek naar de mogelijkheden om bouwmaterialen te produceren uit landbouwgewassen. WUR heeft recent een catalogus met biobased bouwmaterialen opgesteld.  Er zijn tal van producten op de markt, die reeds hun waarde hebben bewezen en zowel kwalitatief als qua kostprijs goed de concurrentie met traditionele materialen kunnen aangaan.

Deze pagina delen:

Bouwafval

Tijdens de bouw ontstaat er veel afval. Zowel bij de nieuwbouw als aan het eind van de levensduur van een gebouw komen er grote hoeveelheden afval vrij. In 1998 onderzocht Stichting Bouwresearch de afvalproductie bij de nieuwbouw van woningen.  Alleen al bij de bouw van een nieuwbouwwoning komt gemiddeld  13 m3 afval vrij met een gewicht van 6,2 ton. Dertig procent van dit afvalvolume bestaat uit steenachtige materialen, 41% is ongesorteerde restfractie.  Door de gestegen kosten voor het storten van afval wordt steeds meer bouwafval en sloopafval gesorteerd en hergebruikt. Bij recycling is altijd sprake van laagwaardig hergebruik, bijvoorbeeld gemalen puin dat als fundering in de wegenbouw wordt gebruikt.

In Nederland halen de meeste woningen hun technische levensduur niet. Woningen worden gesloopt niet omdat ze versleten zijn, maar omdat ze niet meer voldoen aan de eisen van de consument, omdat ze op de verkeerde plaats staan, ruimte moeten maken voor andere functies, etc.  We slopen veel woningen en er komt dus veel sloopafval vrij met beperkte hergebruikmogelijkheden.  Aangezien de traditionele bouw veel materialen gebruikt van delfstoffen, gaan er grondstoffen verloren waarvan de voorraad eindig is.

Deze pagina delen:

Biobased Economy Zeeland

Het bestuur van de Provincie Zeeland heeft de transitie naar een economie die is gebaseerd op hernieuwbare grondstoffen aangemerkt als een van de belangrijkste economische kansen voor Zeeland. Biobased Economy is daarom een van de pijlers van de Economische Agenda voor Zeeland. De Provincie heeft de biobased renovatie in Kruiningen financieel mogelijk gemaakt.

Al verscheidene jaren wordt in Zeeland, samen met de buurregio's, gewerkt aan de overgang naar een duurzame economie. Om deze ontwikkelingen nog meer kracht bij te zetten en initiatieven te ondersteunen is het Uitvoeringsbureau Biobased Zeeland opgericht.

Het uitvoeringsbureau is aanspreekpunt voor partijen in de regio die een bijdrage willen leveren aan de Biobased Economy. Het Uitvoeringsbureau bestaat uit vertegenwoordigers van Economische Impuls Zeeland, Zeeland Seaports, Biopark Terneuzen, Syntens, Kamer van Koophandel en Provincie Zeeland. 

De ontwikkelingen naar een biobased economy in Zeeland zijn al in volle gang. De havens, de sterke chemische industrie en de innovatieve landbouwsector bieden Zeeland vele kansen en een goede uitgangspositie. De bouwsector is een belangrijke werkgever in Zeeland. De Provincie vindt het belangrijk dat er door Zeeuwse bedrijven kennis en ervaring met het bouwen met biobased materialen wordt opgebouwd. Dit biedt commerciële kansen voor de Zeeuwse bouwsector.

Deze pagina delen:

Project Bureau Zeeland

De coördinatie van het project Biobased onderhoud is in handen van Projectbureau Zeeland uit Kapelle. Dit bureau ontwikkelt en begeleidt duurzame innovatieve projecten. Sinds 2011 werkt het bureau samen met R&B Wonen in het thema Biobased bouwen.

Deze pagina delen:
De voordelen: 
Door biobased te bouwen kunnen eenvoudig hoge isolatiewaarden worden bereikt en koudebruggen in de constructie vermeden
Biobased bouwmaterialen dragen bij aan een goede vochthuishouding en een goed binnenklimaat
Biobased afwerkingsmaterialen zorgen voor een warme en behaaglijke sfeer in de woning
Isolatiematerialen van plantaardige materialen zorgen voor een langzame opwarming in de zomer en helpen overhitting tegen te gaan
Biobased materialen bieden minder gezondheidsrisico’s tijdens de verwerking en de gebruiksfase dan traditionele bouwmaterialen
Voor biobased bouwen wordt geen beroep gedaan op schaarse grondstoffen, bouwafval is composteerbaar

Ontwerp & realisatie: Nilsson